Thema's
Wat betekent indicatiestelling en waar moet u dan zijn? Wat betekent de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) voor u? En wat betaalt de AWBZ (Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten)? Allemaal vragen waarmee u van doen krijgt, wanneer u voor een naaste gaat zorgen die zonder uw hulp niet meer zelfstandig kan functioneren. Klik voor meer informatie op een van de volgende thema's.
AWBZ
De Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten verzekert iedere Nederlander tegen "onverzekerbare risico's", zoals het bekostigen van langdurige, chronische zorg. De AWBZ vergoedt (hoge) medische kosten die ziektekostenverzekeringen niet vergoeden. Onderzoek en preventieve maatregelen worden ook betaald uit de AWBZ. De zorgbehoefte van mensen die in aanmerking komen voor de AWBZ wordt uitgedrukt in zes functies. Iemand kan een indicatie krijgen voor één of meer van de volgende AWBZ functies: Persoonlijke verzorging, Verpleging, Ondersteunende begeleiding, Activerende begeleiding, Behandeling en Verblijf. Iemand met een indicatiebesluit voor AWBZ-zorg heeft de keuze tussen zorg in natura en een persoonsgebonden budget. Er is geen pgb mogelijk voor de functies behandeling en verblijf. Voor 'tijdelijk verblijf' gelden aparte regels.
Bijzondere bijstand
Bijzondere bijstand is geld van de gemeente voor bijzondere noodzakelijke kosten. Kosten die u moet maken in bijzondere omstandigheden. Bijvoorbeeld de extra kosten die u heeft als u ziek of gehandicapt bent of extra kosten voor uw schoolgaande kinde-ren of wanneer u voor uw zieke moeder zorgt.
Bijzondere bijstand is voor mensen met een laag inkomen, die weinig of geen eigen vermogen hebben. Bijzondere bijstand is er dus ook voor iedereen met een inkomen op of rond het bijstandsniveau, zoals een minimumloon of een AOW-pensioen.
Heeft u een laag inkomen en kunt u noodzakelijke kosten niet zelf betalen, dan kunt u bijzondere bijstand aanvragen.
Civil Society
Civil society is een systeem van verbanden waar mensen vrijwillig deel van uitmaken.
De verbanden in een civil society vallen buiten de sfeer van 'gevestigde' verbanden, zoals overheid, de markt en de verbanden van familie en vrienden. De civil society gaat uit van betrokkenheid van burgers bij de publieke zaak, vergroting van maatschappelijk zelfbestuur, minder overheidsbemoeienis, beperking van commerciële invloeden en versterking van gemeenschapszin en tolerantie.
Compensatiebeginsel
Het compensatiebeginsel geeft gemeenten de opdracht voorzieningen te treffen ter compensatie van de beperkingen die hun burgers ondervinden in zelfredzaamheid en de maatschappelijke participatie. Deze voorzieningen op het gebied van maatschappelijke ondersteuning stellen burgers in staat om:
- een huishouden te voeren;
- zich te verplaatsen in en om de woning;
- zich lokaal te verplaatsen per vervoermiddel;
- medemensen te ontmoeten en op basis daarvan sociale verbanden aan te gaan
Dementieconsulenten
Dementieconsulenten kunnen ouderen en mantelzorgers adviseren die vragen hebben over dementie. (Een dergelijke functionaris werkt bijvoorbeeld in Tilburg. U kunt op werkdagen tussen 9 en 10 bellen met nummer: 013-5449466. )
Eigen bijdrage
Hoeveel aan eigen bijdrage moet worden betaald, hangt af van:
- de financiële situatie
- de leeftijd en of
- u alleenstaand bent of een partner hebt.
U betaalt per periode van 4 weken en nooit méér dan het maximumbedrag wat van toepassing is in uw situatie. Ook niet als u veel ondersteuning ontvangt. Uw eigen bijdrage voor 2008 wordt gebaseerd op uw (gezamenlijk) inkomen over 2006. Op de website van het Centraal Adminsitratiekantoor (CAK) kunt u met een een-voudig rekenprogramma zelf uw eigen (maximale) bijdrage berekenen. U kunt ook bellen met het gratis informatienummer van het CAK-BZ: 0800 - 1925. De CAK-medewerkers rekenen dan voor u uit welke eigen bijdrage u in 2008 ongeveer gaat betalen. Houd uw (gezamenlijke) inkomensgegevens van 2006 bij de hand als u belt. Uw verzamelinkomen 2006 staat op uw definitieve belastingaanslag.
Het Centraal Administratie Kantoor (CAK) berekent de eigen bijdrage en houdt ook in de gaten of u niet méér betaalt dan het maximumbedrag dat van toepassing is. Voor meer informatie over het maximumbedrag kunt u terecht bij het CAK. Kijk op de web-site (www.cak.nl ) of bel 0800 - 1925 (gratis).
Geestelijke gezondheidszorg
Voor mensen met psychische of psychiatrische problemen is veel hulp mogelijk. De Geestelijke Gezondheidszorginstellingen, de Maatschappelijke Opvang en de Psychiatri-sche afdelingen van ziekenhuizen bieden een breed pakket, inclusief verblijf.
Een deel van de geestelijke gezondheidszorg valt niet meer onder de Awbz maar onder de zorgverzekering, namelijk zorg die gericht is op genezing en verblijf in een GGZ-instelling korter dan een jaar.
Gehandicaptenzorg
Er is ook een breed aanbod voor mensen met verstandelijke beperkingen, in iedere regio bevindt zich wel een aanbieder van deze zorg. Zij bieden naast onderdak ook dagbesteding en woonprojecten aan. Het Orthopedagogisch Centrum Brabant is een instelling voor behandeling van jongeren met een lichte verstandelijke beperking die gedragsproblemen hebben. Dat kan thuis zijn, maar ook op school.
Daarnaast zijn er in Brabant ook instellingen voor mensen met lichamelijke beperkin-gen. Sensis is gespecialiseerd in hulp aan blinde en slechtziende mensen.
Gezondheid
U kunt zelf veel doen voor uw gezondheid. Zoals gezond eten, niet roken, voldoende bewegen, niet teveel alcohol gebruiken, op tijd ontspannen. Goede betrouwbare infor-matie kan helpen bij een gezonde leefstijl. Bij gezondheidsproblemen kunt u het beste contact opnemen met uw huisarts.
Hulp en hulpmiddelen
Iedereen moet kunnen meedoen in de samenleving. De gemeente is daar verantwoordelijk voor. Mensen met een lichamelijke, verstandelijke of psychische beperking krijgen hulp en ondersteuning van de gemeente als dat nodig is. De gemeente betaalt voor mensen met een indicatie bijvoorbeeld mee aan een aanpassing in de woning, een rolstoel of scootmobiel, de regiotaxi, of hulp bij het huis-houden.
Huishoudelijke hulp
U heeft huishoudelijke hulp nodig. Waar vraagt u dit aan? Voor het aanvragen van hulp bij het huishouden gaat u naar lokale loket in uw gemeente. Huishoudelijke hulp wordt in voorkomende gevallen vergoed via de Wmo. U kunt voor het aanvragen:
- persoonlijk langsgaan bij een informatiebalie;
- voor informatie bellen met het lokale loket (zie bij uw gemeente)
- of digitaal een aanvraag indienen door een e-mail te sturen
Inclusief beleid
Inclusief beleid is beleid dat rekening houdt met de verschillende mogelijkheden en beperkingen van mensen. Resultaat is dat algemene voorzieningen ook beschikbaar zijn voor mensen met een beperking. Een voorbeeld van inclusief beleid: Bij het bouwen van een nieuwe woonwijk wordt al bij het ontwerp rekening gehouden met mensen met een beperking. Het doel van inclusief beleid is dat mensen met beperkingen vanzelfsprekend op een gelijkwaardige manier kunnen deelnemen aan alle aspecten van het maatschappelijke leven.
Indicatie in de AWBZ
De eerste organisatie die een cliënt tegenkomt als hij AWBZ-zorg nodig heeft, is het indicatieorgaan. Indicatiestellers beoordelen objectief en onafhankelijk of iemand recht heeft op AWBZ-zorg. De indicatiesteller brengt in kaart wat iemands aandoening, beperking of gebrek is. Het indicatiebesluit wordt geformuleerd in functies (aard van de zorg) en klassen (hoe lang en hoe vaak iemand zorg nodig heeft). Het Centrum Indicatiestelling Zorg) is verantwoordelijk voor de indicatiestelling binnen de AWBZ.
Indicatie in de Wmo
Ook voor verstrekkingen uit de Wmo is een indicatie vereist, zoals voor de huishoudelijke verzorging. De gemeente kan dit zelf bepalen of uitbesteden aan het CIZ. Ook voor de huishoudelijke verzorging kan men kiezen uit zorg in natura of een PGB.
Lokaal Loket
Lokale loketten zijn dé plek voor burger met vragen over wonen, zorg, welzijn en in-komensondersteuning. Inmiddels zijn op sommige plaatsen de lokale loketten ook toe-gerust om advies en informatie te verstrekken over zaken die mantelzorgers betreffen. Bijvoorbeeld waar u als mantelzorger terecht kunt met vragen over opvang, respijt-zorg of vrijwilligers, die u als mantelzorgers kunnen helpen met bijvoorbeeld
Mantelzorg
Onder mantelzorg verstaan we de zorg die mensen bieden aan een naaste; deze zorg wordt vrijwillig (al kunnen de omstandigheden zodanig zijn dat de mate van vrijwilligheid beperkt is) en niet vanuit een bepaald georganiseerd verband geboden door mensen die al voor het ontstaan van de zorgvraag een bepaalde sociale relatie met elkaar hadden. Mantelzorg zou bij de indicatie moeten worden meegenomen; valt de mantelzorger uit, dan is duidelijk dat er meer hulp moet worden ingezet.
Deze vorm van indiceren gebeurt nog lang niet altijd.
MEE organisaties
MEE biedt gratis informatie, advies en ondersteuning aan alle mensen met een beper-king. Maar ook aan hun familie of aan andere betrokkenen. Uw vragen kunnen betrek-king hebben op alle levensterreinen, zoals wonen, werken, zorg, dagbesteding en vrije tijd. MEE-organisaties zitten in iedere regio – zie voor meer informatie: www.mee.nl
persoonsgebonden budget (pgb)
Wat is een 'persoonsgebonden budget (pgb)?Bij een persoonsgebonden budget (pgb) krijgt u geld van de gemeente of het Zorgkantoor om de hulp die u nodig hebt zelf te regelen. Vaak moet u een gedeelte van de kosten zelf betalen. U hebt bijvoorbeeld hulp in de huishouding nodig. U krijgt dan een pgb van de gemeente om zelf iemand in te huren. Zo ook bij het Zorgkantoor wanneer u bijvoorbeeld verpleging nodig heeft. U krijgt dan een pgb uit de AWBZ-middelen.
De andere manier van hulp is een voorziening in natura. Bij een voorziening in natura krijgt u de hulp die u nodig hebt en betaalt de gemeente of het zorgkantoor de kosten aan de leverancier. U krijgt dan geen financiële vergoeding, maar rechtstreekse hulp.
Wilt u meer weten over pgb? Bezoek dan de website van PerSaldo, de landelijke orga-nisatie: www.persaldo.nl
Persoonsgebonden budget in de AWBZ
De Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten verzekert iedere Nederlander tegen "onverzekerbare risico's", zoals het bekostigen van langdurige, chronische zorg. De AWBZ vergoedt (hoge) medische kosten die ziektekostenverzekeringen niet vergoeden. Onderzoek en preventieve maatregelen worden ook betaald uit de AWBZ. De zorgbehoefte van mensen die in aanmerking komen voor de AWBZ wordt uitgedrukt in zes functies. Iemand kan een indicatie krijgen voor één of meer van de volgende AWBZ functies: Persoonlijke verzorging, Verpleging, Ondersteunende begeleiding, Activerende begeleiding, Behandeling en Verblijf. Iemand met een indicatiebesluit voor AWBZ-zorg heeft de keuze tussen zorg in natura en een persoonsgebonden budget. Er is geen pgb mogelijk voor de functies behandeling en verblijf. Voor 'tijdelijk verblijf' gelden aparte regels.
Met een persoonsgebonden budget kan men zelf hulp en zorg inkopen. Via www.persaldo.nl vindt u in veel informatie hierover.
Persoonsgebonden budget in de Wmo
In de Wmo worden gemeenten verplicht om burgers de keuze te bieden tussen een voorziening in natura, een financiële tegemoetkoming of een persoonsgebonden budget. Dit geldt voor alle individuele voorzieningen.
Regiotaxi
Iedereen kan van de regiotaxi gebruik maken. De regiotaxi is een aanvulling op het openbaar vervoer. De regiotaxi werkt net als het openbaar vervoer met strippen. U kunt met de regiotaxipas binnen de regio reizen. Het regionaal vervoer is het vervoer vanaf uw woonadres tot 6 strippen. Anders dan de trein en bus is de regiotaxi niet aan haltes en stations gebonden. Hij haalt en brengt u dus binnen de regio, waar u maar wilt. U deelt de taxi met andere passagiers. Hierdoor duurt een rit meestal langer dan een gewone taxirit. Daar staat tegenover dat u tegen een gunstig tarief met een com-fortabele taxi kunt reizen. Wanneer u een taxi gaat bestellen bij de vervoersorganisatie PZN krijgt u van de telefonist(e) te horen hoeveel u voor de aangevraagde rit moet betalen. Op het moment, dat u in de regiotaxi stapt, moet u uw regiotaxipas tonen en het afgesproken bedrag betalen aan de chauffeur.
De regiotaxi wordt ook gebruikt door mensen die niet van het openbaar vervoer ge-bruik kunnen maken vanwege een (lichamelijke) beperking. Deze mensen hebben een regiotaxipas van de gemeente op basis van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). We noemen dat een Wmo-vervoersvoorziening.
Meer informatie
Voor meer informatie over de spelregels, kunt u contact opnemen met de klantenservi-ce van PZN (Personenvervoer Zuid-Nederland) via 0800 - 483 17 62 (gratis). Voor het reserveren van een taxirit belt u de centrale van PZN via (013) 549 99 99 of 0900-0595 en geeft u de volgende gegevens door:
- uw pasnummer,
- de gewenste vertrektijd en/of aankomsttijd. U kunt dan bijvoorbeeld ook aan-geven dat u een bepaalde trein moet halen;
- het vertrek- en aankomstadres;
- het nummer waarop u teruggebeld wilt worden, als u gebruik wilt maken van de terugbelservice;
- of u bagage meeneemt of verplaatsingsmiddelen zoals een rollator of een rol-stoel.
Thuiszorg
Kunt u vanwege een beperking niet volledig voor uzelf zorgen? Vaak kunt u met wat hulp zelfstandig blijven wonen. Afhankelijk van uw situatie kunt u hulp krijgen bij het wassen en aankleden (persoonlijke verzorging) of bij wondverzorging of medicijngebruik (verpleging). U kunt ook ondersteuning krijgen bij het invullen van uw dag of bij het oefenen van bepaalde vaardigheden (ondersteunende begeleiding). Of ondersteuning om nieuw gedrag aan te leren, bijvoorbeeld na een operatie (activerende begeleiding).
Verpleging en verzorging
Er zijn vele zorgcentra, praktisch in ieder dorp of iedere wijk van de stad. Hier vinden ouderen een nieuwe woonomgeving als het thuis niet meer lukt. Ook zijn er naast vele verzorgingshuizen ook verpleeghuizen en hospices (waar patiënten worden verzorgd in de laatste periode van hun leven).
Vervoersvoorziening
Wat is een vervoersvoorziening en welke soorten zijn er? Als u geen gebruik kunt ma-ken van het openbaar vervoer dan kunt een beroep doen op de Wmo voor andere vormen van vervoer. Bijvoorbeeld de regiotaxi, een speciale fiets of scootmobiel. Het kan zijn dat u niet alleen kunt reizen met de regiotaxi en een begeleider nodig hebt. Wanneer een begeleider om medische redenen nodig is, dan kan die gratis meereizen.
Voor een vervoersvoorziening moet u een keuring ondergaan die vaak wordt uitge-voerd door het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). Wanneer blijkt dat u in aanmer-king komt voor een vervoersvoorziening, dan zal altijd eerst worden gekeken of u kan worden vervoerd per regiotaxi (evt vervoer per rolstoeltaxi). Met de regiotaxi kunt u onbeperkt reizen binnen de regio (binnen een straal van maximaal 5 zones vanuit uw huisadres). Als het niet mogelijk is om u per regiotaxi te vervoeren, wordt er een an-dere vorm van vervoersvoorziening verstrekt.
Hieronder staan de verschillende mogelijkheden beschreven:
A. Een tegemoetkoming of vergoeding in de kosten van:
- gebruik van eigen vervoer;
- aanpassen van een eigen auto;
- gebruik van een bruikleenauto;
- weekendvervoer:het betreft vervoer van en naar de instelling van bewoners van een AWBZ-instelling voor verstandelijk gehandicapten die in het weekend es-sentiële sociale contacten bezoeken
B. Een voorziening in natura in de vorm van:
- collectief aanvullend vervoer (regiotaxi);
- een scootermobiel;
- een driewielfiets, met of zonder motor;
- een rolstoelfiets, met of zonder motor;
- een regiotaxipasje met bijzondere vervoerseisen (bijv. lage instap, elektrische rolstoel of hulphond mee) tegen commercieel tarief
- een al dan niet aangepaste bruikleenauto.
C. Overige voorzieningen:
een tegemoetkoming in de kosten voor de aanleg van een invalidenparkeerplaats/ par-keerkaart, als het gebruik van de regiotaxi niet tot de mogelijkheden behoort.
Waar kan ik respijtzorg vinden en hoe ziet dat eruit?
Ja, dat is een goede vraag. Een eenduidig antwoord daarop is niet te geven. Respijt-zorg wordt door vele informele en formele organisaties aangeboden. We geven hieron-der een voorbeeld van een mogelijkheid.
Heeft u behoefte aan even vrij af van de zorg voor uw naaste?
Dan is ons nieuwe project “24 uurs vrijwillige Respijtzorg” iets voor u!!
Het project 24 uurs vrijwillige Respijtzorg is bedoeld voor mantelzorgers die tijdelijk de zorg uit han-den willen of moeten geven. Het kan gaan om een dagje uit, maar ook om eens een weekend of week weg te kunnen. U zorgt met liefde en plezier voor uw partner, ouder of kind. U weet daarom als geen ander dat het wel eens heel zwaar kan zijn. Dit ervaren vele mantelzorgers. Het klinkt misschien voor de hand liggend, maar wil je goed voor een ander kunnen zorgen, dan moet je ook goed voor jezelf zorgen. Zorgen dat je genoeg energie overhoudt om deze zorg vol te houden. Dat is wat Contour u wil bieden. Door de inzet van een zorgvuldig geselecteerde vrijwilliger die graag uw taken overneemt en er juist plezier in heeft om er voor uw naaste ook een geslaagd weekend van te maken.
Hoe gaat dat nu concreet?
Een vrijwilliger logeert in het huis van de cliënt gedurende de periode dat de mantelzorger even bijtankt. Je kunt daarbij denken aan toezicht of gezelschap houden, het ondernemen van gezellige activiteiten met de hulpbehoevende. Maar zeker ook de verzorgende taken van de mantelzorger over nemen als maaltijden klaar maken, samen eten, hulp bij het naar bed of uit bed gaan etc. Omdat het hier gaat over een lange intensieve periode, variërend van 24 uur tot 15 dagen, ontvangt de vrijwilliger hiervoor een vergoeding van Contour.
Bent u geïnteresseerd geraakt?
Neemt u voor meer informatie of overleg gerust contact op met Ingrid Verhoeven op: telefoon 013-5434572, email: iverhoeven@contourtilburg.nl
Er zijn vele van dit soort mogelijkheden in de diverse regio’s in Brabant. In de regel zullen de Steunpunten Mantelzorg u hierover het beste kunnen informeren. Daar weet men welke organisaties inderdaad vrijwilligers kunnen inzetten om u te ontlasten, welke instelling logeermogelijkheden heeft voor uw naaste als u er even tussenuit wilt of moet, of er bij uw in de buurt dagopvang mogelijk is, etcetera.
Klik hier voor het vinden van een Steunpunt Mantelzorg in uw gemeente.
Wmo
De Wet maatschappelijke ondersteuning is de tweede wet waarmee u als mantelzorger van doen kunt hebben. De huishoudelijke verzorging is per 1 januari 2007 overgegaan uit de AWBZ naar de Wmo. Daarnaast zorgt deze wet ervoor dat in iedere gemeente de beleids- en werkpraktijken beter worden afgestemd en zijn de verstrekkingen en vervoersvoorzieningen hierin ondergebracht.
Kijk ook op www.wmo.nl
Woonzorgservicezones
Veel gemeenten werken er aan dat mensen met een lichamelijke, verstandelijke of psychische beperking mee kunnen doen in de samenleving. Zo maakt de gemeente de woonomgeving en de openbare ruimten steeds beter toegankelijk voor mensen met een beperking. We gaan in de komende jaren een flink aantal woonzorgservicezones realiseren. Dat zijn stukken van de wijk of een dorp die heel geschikt zijn voor ouderen en gehandicapten. Er zijn o.a. geschikte woningen, toegankelijke straten en voldoende voorzieningen. Het kost veel geld, tijd en overleg voordat een wijk echt geschikt gemaakt is voor ouderen en gehandicapten. Dus niet alles kan tegelijk.
Zorg in natura
Iemand die AWBZ-zorg nodig heeft, kan kiezen tussen zorg in natura of een persoonsgebonden budget (pgb). Kiest hij voor zorg in natura, dan gaat de cliënt met een indicatiebesluit naar een erkende AWBZ-zorginstelling die een overeenkomst heeft met het zorgkantoor. De zorgaanbieder en de cliënt stellen samen een zorgplan op. Daarin staat wat en hoeveel zorg iemand krijgt; de 'prestatie'. Het zorgkantoor controleert steekproefsgewijs of de prestatie door de zorgaanbieder naar behoren is geleverd. De cliënt kan overigens ook bij andere gecontracteerde aanbieders 'winkelen' en eventueel met andere aanbieders afspraken maken. Hoe meer nieuwe zorgaanbieders en zorgproducten op de markt komen, hoe meer keuze een cliënt heeft.
Zorgkantoor
De zorgkantoren regelen dat de cliënt zorg ontvangt van een zorgaanbieder. In AWBZ-termen: zorgkantoren zijn verantwoordelijk voor de zorg inkoop in de AWBZ. Het zorgkantoor sluit overeenkomsten met zorgaanbieders en bewaakt zo de omvang, variatie, kwaliteit en kosten van het zorgaanbod. Het zorgkantoor beheert de wachtlijsten in een regio. Het zorgkantoor stelt de hoogte van een persoongebonden budget vast. Er zijn 32 zorgkantoren die de administratieve taken voor de AWBZ verzorgen. Ieder zorgkantoor behoort tot een zorgverzekeraar. Deze zorgverzekeraars zijn door de overheid benoemd om het AWBZ-geld te verdelen over de zorgaanbieders.
